Τι είναι το SIEM (Διαχείριση Πληροφοριών και Συμβάντων Ασφάλειας);

Οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν τόσο γνωστές όσο και άγνωστες απειλές στον κυβερνοχώρο, λόγω της αυξανόμενης ψηφιοποίησης, των υβριδικών μοντέλων εργασίας και της ποικιλίας των τερματικών συσκευών. Ως εκ τούτου, έννοιες ασφάλειας όπως το SIEM (Security Information & Event Management) είναι πιο κρίσιμες από ποτέ. Μέσω της καταγραφής, της ανάλυσης και της επεξεργασίας δεδομένων συστημάτων και δικτύων, οι απειλές ασφάλειας μπορούν να εντοπίζονται, να ανιχνεύονται και να αντιμετωπίζονται γρήγορα.

Τι είναι το SIEM;

Η συντομογραφία SIEM σημαίνει «Διαχείριση Πληροφοριών και Συμβάντων Ασφάλειας» (Security Information & Event Management) και προσφέρει στις εταιρείες μεγαλύτερη διαφάνεια και έλεγχο των δικών τους δεδομένων. Μια τυποποιημένη προσέγγιση ασφάλειας και προστασίας επιτρέπει τον έγκαιρο εντοπισμό ύποπτων συμβάντων ασφάλειας, τάσεων επιθέσεων και προτύπων απειλών. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω εργαλείων που καταγράφουν και αναλύουν μια ποικιλία δεδομένων συμβάντων και διαδικασιών σε όλα τα επίπεδα της εταιρείας, από τις τερματικές συσκευές, μέσω των τειχών προστασίας και των συστημάτων πρόληψης εισβολών (IPS), έως τα επίπεδα του δικτύου, του cloud και των διακομιστών.

Το SIEM ενσωματώνει τόσο το SIM (Διαχείριση Πληροφοριών Ασφάλειας) όσο και το SEM (Διαχείριση Συμβάντων Ασφάλειας) για την αξιολόγηση των πληροφοριών ασφάλειας και των συμβάντων σε πραγματικό χρόνο, με βάση το συγκείμενο και τη συσχέτιση, τη δημιουργία ειδοποιήσεων και την ενεργοποίηση μέτρων ασφάλειας. Αυτή η προσέγγιση επιτρέπει την έγκαιρη ανίχνευση και τον περιορισμό πιθανών τρωτών σημείων και παραβιάσεων ασφάλειας, καθώς και την άμεση αποτροπή τυχόν απόπειρων επίθεσης. Η έννοια του SIEM καθιερώθηκε το 2005 από την Gartner. Βασικά στοιχεία των σύγχρονων λύσεων SIEM περιλαμβάνουν το UBA (Ανάλυση Συμπεριφοράς Χρηστών), το UEBA (Ανάλυση Συμπεριφοράς Χρηστών και Οντοτήτων) και το SOAR (Συντονισμός, Αυτοματοποίηση και Αντίδραση Ασφάλειας).

Γιατί είναι σημαντική η διαχείριση πληροφοριών και συμβάντων ασφαλείας;

Σήμερα, η υποδομή πληροφορικής μιας εταιρείας δεν αποτελείται πλέον μόνο από έναν διακομιστή και μερικές τερματικές συσκευές. Ακόμη και οι μεσαίες επιχειρήσεις χρησιμοποιούν δίκτυα εταιρικής κλίμακας, περισσότερο ή λιγότερο σύνθετα , τα οποία αποτελούνται από μεγάλο αριθμό τερματικών συσκευών με πρόσβαση στο διαδίκτυο, το δικό τους περιβάλλον λογισμικού, καθώς και διάφορους διακομιστές και υπηρεσίες cloud. Σε αυτά προστίθενται νέα μοντέλα εργασίας, όπως η τηλεργασία ή το Bring Your Own Device (BYOD).

Όσο πιο σύνθετη είναι η υποδομή πληροφορικής, τόσο περισσότερες ευπάθειες μπορεί να προκύψουν σε περίπτωση ανεπαρκούς κυβερνοασφάλειας. Ως εκ τούτου, όλο και περισσότερες εταιρείες βασίζονται σε μια ολιστική προστασία από ransomware, spyware και scareware, καθώς και από νέες μορφές κυβερνοεπιθέσεων και εκμεταλλεύσεις zero-day.

Η σημασία των λύσεων ασφάλειας, όπως το SIEM, αυξάνεται για τις εταιρείες, και όχι μόνο λόγω των σοβαρών απειλών. Οι αυστηρές απαιτήσεις προστασίας δεδομένων στο πλαίσιο του GDPR ή πιστοποιήσεων όπως BASE II, ISO ή SOX απαιτούν πλέον την εφαρμογή ενός σχεδίου προστασίας δεδομένων και συστημάτων. Αυτό συχνά μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω του SIEM ή παρόμοιων στρατηγικών, όπως το EDR και το XDR.

Συγκεντρώνοντας, αξιολογώντας και διασυνδέοντας δεδομένα καταγραφών και αναφορών που σχετίζονται με την ασφάλεια σε μια κεντρική πλατφόρμα, το SIEM επιτρέπει την ανάλυση δεδομένων από όλες τις εφαρμογές και όλα τα επίπεδα του δικτύου με γνώμονα την ασφάλεια. Όσο νωρίτερα εντοπίζετε απειλές ή κενά ασφαλείας με αυτόν τον τρόπο, τόσο πιο γρήγορα μπορείτε να μειώσετε τους κινδύνους για τις επιχειρηματικές σας διαδικασίες και να προστατεύσετε τα δεδομένα της εταιρείας**. Ως εκ τούτου, το SIEM προσφέρει σημαντική αύξηση της αποδοτικότητας όσον αφορά τη συμμόρφωση και την προστασία σε πραγματικό χρόνο από απειλές όπως το ransomware, το κακόβουλο λογισμικό ή η κλοπή δεδομένων.

Πώς λειτουργεί το SIEM;

Ο όρος «SIEM» εισήχθη το 2005 από τους Amrit Williams και Mark Nicolett της Gartner. Σύμφωνα με τον επίσημο ορισμό του Εθνικού Ινστιτούτου Προτύπων και Τεχνολογίας, το SIEM είναι μια εφαρμογή που συλλέγει δεδομένα ασφαλείας από τα διάφορα στοιχεία ενός συστήματος πληροφοριών και τα εμφανίζει σε έναν κεντρικό πίνακα ελέγχου με οργανωμένο και προσανατολισμένο στη δράση τρόπο. Αυτό συνοψίζει ήδη τη λειτουργικότητά του, διότι σε αντίθεση με ένα τείχος προστασίας, το οποίο αμύνεται ενάντια σε οξείες απειλές στον κυβερνοχώρο, το SIEM βασίζεται στη βιώσιμη, προληπτική συλλογή και ανάλυση δεδομένων που μπορεί επίσης να αποκαλύψει κρυφές επιθέσεις ή τάσεις απειλών.

Ένα σύστημα SIEM μπορεί να υλοποιηθεί σε τοπικό επίπεδο, ως λύση cloud ή ως υβριδική παραλλαγή με τοπικά στοιχεία και στοιχεία που λειτουργούν στο cloud. Η διαδικασία από τη συλλογή δεδομένων έως τις ειδοποιήσεις ασφαλείας αποτελείται από τα ακόλουθα τέσσερα στάδια:

Στάδιο 1: Συλλογή δεδομένων από πολλαπλές πηγές στο σύστημα

Η λύση SIEM καταγράφει και συλλέγει δεδομένα από διάφορα επίπεδα, στρώματα και στοιχεία της υποδομής πληροφορικής σας. Σε αυτά περιλαμβάνονται διακομιστές, δρομολογητές, τείχη προστασίας, προγράμματα προστασίας από ιούς, διακόπτες δικτύου, διευθύνσεις IP και συστήματα ανίχνευσης εισβολών (IDS), καθώς και τερματικές συσκευές που ενσωματώνουν λειτουργίες ασφάλειας τερματικών συσκευών ή XDR (Extended Detection and Response). Για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιούνται συνδεδεμένα συστήματα καταγραφής, αναφοράς και ασφάλειας.

Στάδιο 2: Συγκέντρωση των συλλεγθέντων δεδομένων

Τα δεδομένα που συλλέγονται παρουσιάζονται με σαφή και διαφανή τρόπο στην κεντρική διεπαφή χρήστη. Χάρη στη συλλογή και την οργάνωσή τους μέσω ενός πίνακα ελέγχου, δεν απαιτείται πλέον η χρονοβόρα ανάλυση διαφόρων αρχείων καταγραφής και αναφορών από μεμονωμένες εφαρμογές.

Στάδιο 3: Ανάλυση και συσχέτιση των συγκεντρωτικών δεδομένων

Η εφαρμογή αναλύει τα δεδομένα που έχουν συλλεχθεί και συνοψιστεί, αναζητώντας γνωστές υπογραφές ιών και κακόβουλου λογισμικού, καθώς και ύποπτα περιστατικά, όπως συνδέσεις μέσω δικτύων VPN ή λανθασμένα στοιχεία σύνδεσης. Επισημαίνει επίσης ανώμαλη χρήση, ύποπτα συνημμένα ή άλλες αξιοσημείωτες δραστηριότητες που σχετίζονται με την ασφάλεια. Συνδέοντας, οργανώνοντας, συσχετίζοντας και ταξινομώντας τα δεδομένα, η εφαρμογή διευκολύνει τον γρήγορο εντοπισμό και την απομόνωση των διαδρομών διείσδυσης, επιτρέποντας τον περιορισμό ή ακόμη και την εξουδετέρωση των απειλών. Επιπλέον, με την εκχώρηση επιπέδων ασφάλειας, αντιμετωπίζει γρήγορα τόσο τις εμφανείς όσο και τις κρυφές επιθέσεις, ενώ αποκλείει τις αβλαβείς ανωμαλίες.

Στάδιο 4: Εντοπισμός απειλών, τρωτών σημείων ή παραβιάσεων ασφαλείας

Σε περίπτωση ανίχνευσης απειλής, οι αυτοματοποιημένες ειδοποιήσεις επιτρέπουν ταχύτερους χρόνους απόκρισης και άμεση εξουδετέρωση της απειλής. Αντί να αναζητάτε εκτενώς την πηγή του κινδύνου ή των ανωμαλιών, μπορείτε να τις εντοπίσετε γρήγορα μέσω της ειδοποίησης και, αν χρειαστεί, να τις απομονώσετε σε καραντίνα. Επιπλέον, είναι δυνατή η ανασύνθεση προηγούμενων απειλών, ώστε να βελτιωθούν οι διαδικασίες ασφαλείας.

Σε συνδυασμό με μια λύση XDR με ενσωματωμένη τεχνητή νοημοσύνη, μηχανισμοί άμυνας όπως η καραντίνα ή ο αποκλεισμός τερματικών συσκευών ή διευθύνσεων IP μπορούν να εφαρμοστούν ιδιαίτερα γρήγορα μέσω προκαθορισμένων, αυτοματοποιημένων ροών εργασιών. Οι ροές πληροφοριών για απειλές σε πραγματικό χρόνο, οι οποίες τροφοδοτούν συνεχώς ενημερωμένες υπογραφές και δεδομένα ασφαλείας, σας επιτρέπουν επίσης να εντοπίζετε νέους τύπους επιθέσεων και απειλών στα αρχικά τους στάδια.

Μια επισκόπηση των σημαντικότερων στοιχείων του SIEM

Χρησιμοποιούνται διάφορα συντονισμένα στοιχεία για να διασφαλιστεί η πλήρης συλλογή και ανάλυση δεδομένων στο πλαίσιο μιας λύσης SIEM. Αυτά περιλαμβάνουν:

Τα οφέλη της Διαχείρισης Πληροφοριών και Συμβάντων Ασφάλειας (SIEM)

Λόγω των αυξανόμενων κινδύνων στον κυβερνοχώρο για τις επιχειρήσεις, τα απλά τείχη προστασίας ή τα προγράμματα προστασίας από ιούς συνήθως δεν αρκούν πλέον για την προστασία των δικτύων και των συστημάτων. Ιδιαίτερα όταν πρόκειται για υβριδικές δομές με πολυ-σύννεφα και υβριδικά σύννεφα, απαιτούνται εξελιγμένες λύσεις όπως EDR, XDR και SIEM ή, ιδανικά, ένας συνδυασμός δύο ή περισσότερων υπηρεσιών. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος για την ασφαλή χρήση των τερματικών συσκευών και των υπηρεσιών σύννεφου, καθώς και για τον έγκαιρο εντοπισμό απειλών.

Τα οφέλη που μπορεί να σας προσφέρει το SIEM περιλαμβάνουν:

Ανίχνευση απειλών σε πραγματικό χρόνο

Χάρη στην ολιστική προσέγγιση που βασίζεται στη συλλογή και την αξιολόγηση δεδομένων σε επίπεδο συστήματος, οι απειλές μπορούν να εντοπίζονται και να προλαμβάνονται γρήγορα. Λόγω της μείωσης του μέσου χρόνου ανίχνευσης (MTTD) και του μέσου χρόνου απόκρισης (MTTR), τα ευαίσθητα δεδομένα και οι κρίσιμες για την επιχείρηση διαδικασίες μπορούν να προστατεύονται με αξιοπιστία.

Τήρηση των απαιτήσεων συμμόρφωσης και προστασίας δεδομένων

Τα συστήματα SIEM διασφαλίζουν μια υποδομή πληροφορικής που συμμορφώνεται με τις κανονιστικές απαιτήσεις, μέσω λεπτομερούς καταγραφής και ανάλυσης απειλών. Η υποδομή αυτή πληροί όλα τα βασικά πρότυπα ασφάλειας και υποβολής εκθέσεων που απαιτούνται για την ασφαλή αποθήκευση των δεδομένων και την επεξεργασία τους σύμφωνα με τις απαιτήσεις ελέγχου.

Μια λύση ασφάλειας που εξοικονομεί χρόνο και κόστος

Με την κεντρική και σαφή παρουσίαση, οπτικοποίηση, ανάλυση και ερμηνεία όλων των δεδομένων που σχετίζονται με την ασφάλεια σε ένα περιβάλλον εργασίας χρήστη, το SIEM αυξάνει την αποτελεσματικότητα της ασφάλειας των συστημάτων πληροφορικής σας. Αυτό μειώνει τον χρόνο και το κόστος που συνήθως συνδέονται με τα συμβατικά χειροκίνητα μέτρα ασφάλειας. Συγκεκριμένα, η χρήση αυτοματοποιημένης και, σε ορισμένα συστήματα, ενισχυμένης με τεχνητή νοημοσύνη ανάλυσης και συσχέτισης δεδομένων επιταχύνει την πρόληψη των απειλών. Με τις προληπτικές λύσεις SIEM μπορούν επίσης να αποφευχθούν τα υψηλά κόστη που συνδέονται με την επιδιόρθωση μολυσμένων συστημάτων ή την αφαίρεση κακόβουλου λογισμικού.

Η δυνατότητα χρήσης του SIEM ως SaaS (Software-as-a-Service) ή μέσω υπηρεσιών διαχειριζόμενης ασφάλειας επιτρέπει επίσης στις μικρότερες εταιρείες με περιορισμένους πόρους ή χωρίς δικό τους τμήμα ασφάλειας πληροφορικής να προστατεύουν με αξιοπιστία το εταιρικό τους δίκτυο.

Αυτοματοποίηση με τεχνητή νοημοσύνη και μηχανική μάθηση

Τα συστήματα SIEM επιτρέπουν ένα ακόμη υψηλότερο επίπεδο αυτοματοποίησης και έξυπνης πρόληψης απειλών μέσω της τεχνητής νοημοσύνης και της μηχανικής μάθησης. Για παράδειγμα, μπορείτε επίσης να χρησιμοποιήσετε λύσεις SIEM σε συστήματα SOAR (Security Orchestration, Automation and Response) ή σε συνδυασμό με μια υπάρχουσα λύση ασφάλειας τερματικών συσκευών ή XDR.